Vaak vragen mensen: 'maar HOE dan?'
Daarom leen ik vandaag een stukje van mijn werkblog. Het gaat over mindfulness en meditatie:
'Mindfulness vindt haar oorsprong in het Boeddhisme en wordt daar al duizenden jaren toegepast door middel van meditatie en yoga. Het Westen raakte bekend met deze vorm van zelftraining door de boeddhistische monnik Thich Nath Hahn.
Thich Nath Hahn
In 1975 verscheen The Miracle of Mindfulness - A Manual on Meditation. Het is in feite één lange brief die de boeddhistische monnik schreef aan zijn vriend en leerling Quang, die geconfronteerd werd met het leed en de verschrikkingen van de Vietnamoorlog.
Thich Nhat Hanh schrijft zijn vriend: "Je zou je kunnen afvragen: hoe kun je dan ook nog bewuste aandacht (mindfulness) beoefenen? Mijn antwoord is: je hele aandacht op het werk richten, oplettend zijn en klaarstaan om iedere onvoorziene situatie op een kundige en verstandige manier aan te pakken - dat is bewuste aandacht."
Mindfulness is een vorm van meditatie waarin je je op een niet-reactieve manier bewust bent van de fysieke en geestelijke sensaties en situaties van het moment ("een zachtmoedige relatie aangaan met wat er zich nu aanbiedt"). Het kenmerkt zich door een levenshouding die zich sterk maakt voor acceptatie van onvermijdelijke negatieve en positieve ervaringen: aanvaarding dus. Het zal je niet verbazen dat juiste indachtigheid of bewustzijn/wording de kernwoorden zijn in de Boeddhistische leer.
Door mindfulness te beoefenen wordt het mogelijk de werkelijkheid te aanvaarden en bewust aandacht te geven aan jezelf en alles om je heen. Leven in het moment. Door het bewustworden en loslaten van automatische gedachten en oordelen, is het mogelijk innerlijke kalmte en rust te bereiken. Het is niet de bedoeling dat je in jezelf keert of transcendeert. Open staan is juist een belangrijk aspect van mindfulness. Open staan voor dat wat is.
Jon Kabat-Zinn
Jon Kabat-Zinn formuleerde het als volgt: "aandachtgerichtheid (mindfulness) houdt in dat je aandacht geeft op een speciale manier: doelbewust, op het moment zelf en niet-oordelend."
Je zou door deze definitie van mindfulness kunnen denken dat je moet leren stoppen met oordelen. Maar dat zal je niet lukken, en dat hoeft ook helemaal niet. Het is al mooi als je af en toe in de gaten hebt dat je aan het oordelen bent. Je merkt dan dat je de hele dag commentaar hebt op wat je meemaakt, op jezelf, op anderen. Dat doet de geest nou eenmaal graag. Mindfulness leert je om je bewust zijn van je oordelen en meningen: " hmm, dat was er weer een." Je neemt het waar en laat het los.
Hoe kun je mindfulness beoefenen?
Training in mindfulness kan onderscheiden worden in twee vormen: formele beoefening en niet-formele beoefening.
Bij formele beoefening neem je de tijd en de ruimte om specifieke oefeningen te doen. Bekend is zit- of ligmeditatie, waarbij je besluit om gedurende een vastgestelde tijd (bijvoorbeeld 20 minuten) op een vastgestelde plaats te gaan zitten of liggen en aandacht te geven aan dat was is. Een ander voorbeeld is de loopmeditatie. Je loopt, zonder haast, zonder bestemming. Het lopen zélf is je doel. Ook als je doelgericht en planmatig de tijd neemt om stap voor stap gevoelens te onderzoeken beoefen je formele meditatie.
Niet-formele beoefening is dat je aandacht vanzelf onderdeel laten worden van je dagelijkse leven. Het is een leven waarin aandacht (weer voor "dat wat is") een centrale rol speelt. Je bent je bewust van je doen en je laten, bewust ook van wat er aan gedachten en gevoelens in je omgaat. Je hebt oog voor anderen. Vriendelijkheid en vergevingsgezindheid zijn belangrijke ankers. Voorwaarde is het vermogen je aandacht te richten, en de tijd te nemen om je bewust te zijn van je waarnemingen. Hulpmiddelen zijn ontspanningsoefeningen, bewust ademhalen, handelen zonder haast en een bewust gebruik van je zintuigen (voelen, ruiken, proeven).
Makkelijk?
Mindfulnessmeditatie is een vorm van onderzoek en kan je nieuwe inzichten brengen. Je leert gevoelens te herkennen en te erkennen. Dat is mooi, maar bedenk dat het niet zomaar een gemakkelijke weg is. Het is een misverstand te denken dat je van meditatie altijd rustig en ontspannen wordt. Dat is niet zo en dat is ook niet het doel van meditatie. Je komt jezelf onder ogen, en soms is dat behoorlijk pijnlijk. Daarom is mindfulnessmeditatie niet altijd en niet voor iedereen geschikt. Deskundige begeleiding kan hierbij een belangrijk hulpmiddel zijn.
Als je mindfulness steeds meer toepast in je dagelijkse leven, kan het uitgroeien tot een houding, die je levensgeluk vergroot'.
Thich Nath Hahn
In 1975 verscheen The Miracle of Mindfulness - A Manual on Meditation. Het is in feite één lange brief die de boeddhistische monnik schreef aan zijn vriend en leerling Quang, die geconfronteerd werd met het leed en de verschrikkingen van de Vietnamoorlog.
Thich Nhat Hanh schrijft zijn vriend: "Je zou je kunnen afvragen: hoe kun je dan ook nog bewuste aandacht (mindfulness) beoefenen? Mijn antwoord is: je hele aandacht op het werk richten, oplettend zijn en klaarstaan om iedere onvoorziene situatie op een kundige en verstandige manier aan te pakken - dat is bewuste aandacht."
Mindfulness is een vorm van meditatie waarin je je op een niet-reactieve manier bewust bent van de fysieke en geestelijke sensaties en situaties van het moment ("een zachtmoedige relatie aangaan met wat er zich nu aanbiedt"). Het kenmerkt zich door een levenshouding die zich sterk maakt voor acceptatie van onvermijdelijke negatieve en positieve ervaringen: aanvaarding dus. Het zal je niet verbazen dat juiste indachtigheid of bewustzijn/wording de kernwoorden zijn in de Boeddhistische leer.
Door mindfulness te beoefenen wordt het mogelijk de werkelijkheid te aanvaarden en bewust aandacht te geven aan jezelf en alles om je heen. Leven in het moment. Door het bewustworden en loslaten van automatische gedachten en oordelen, is het mogelijk innerlijke kalmte en rust te bereiken. Het is niet de bedoeling dat je in jezelf keert of transcendeert. Open staan is juist een belangrijk aspect van mindfulness. Open staan voor dat wat is.
Jon Kabat-Zinn
Jon Kabat-Zinn formuleerde het als volgt: "aandachtgerichtheid (mindfulness) houdt in dat je aandacht geeft op een speciale manier: doelbewust, op het moment zelf en niet-oordelend."
Je zou door deze definitie van mindfulness kunnen denken dat je moet leren stoppen met oordelen. Maar dat zal je niet lukken, en dat hoeft ook helemaal niet. Het is al mooi als je af en toe in de gaten hebt dat je aan het oordelen bent. Je merkt dan dat je de hele dag commentaar hebt op wat je meemaakt, op jezelf, op anderen. Dat doet de geest nou eenmaal graag. Mindfulness leert je om je bewust zijn van je oordelen en meningen: " hmm, dat was er weer een." Je neemt het waar en laat het los.
Hoe kun je mindfulness beoefenen?
Training in mindfulness kan onderscheiden worden in twee vormen: formele beoefening en niet-formele beoefening.
Bij formele beoefening neem je de tijd en de ruimte om specifieke oefeningen te doen. Bekend is zit- of ligmeditatie, waarbij je besluit om gedurende een vastgestelde tijd (bijvoorbeeld 20 minuten) op een vastgestelde plaats te gaan zitten of liggen en aandacht te geven aan dat was is. Een ander voorbeeld is de loopmeditatie. Je loopt, zonder haast, zonder bestemming. Het lopen zélf is je doel. Ook als je doelgericht en planmatig de tijd neemt om stap voor stap gevoelens te onderzoeken beoefen je formele meditatie.
Niet-formele beoefening is dat je aandacht vanzelf onderdeel laten worden van je dagelijkse leven. Het is een leven waarin aandacht (weer voor "dat wat is") een centrale rol speelt. Je bent je bewust van je doen en je laten, bewust ook van wat er aan gedachten en gevoelens in je omgaat. Je hebt oog voor anderen. Vriendelijkheid en vergevingsgezindheid zijn belangrijke ankers. Voorwaarde is het vermogen je aandacht te richten, en de tijd te nemen om je bewust te zijn van je waarnemingen. Hulpmiddelen zijn ontspanningsoefeningen, bewust ademhalen, handelen zonder haast en een bewust gebruik van je zintuigen (voelen, ruiken, proeven).
Makkelijk?
Mindfulnessmeditatie is een vorm van onderzoek en kan je nieuwe inzichten brengen. Je leert gevoelens te herkennen en te erkennen. Dat is mooi, maar bedenk dat het niet zomaar een gemakkelijke weg is. Het is een misverstand te denken dat je van meditatie altijd rustig en ontspannen wordt. Dat is niet zo en dat is ook niet het doel van meditatie. Je komt jezelf onder ogen, en soms is dat behoorlijk pijnlijk. Daarom is mindfulnessmeditatie niet altijd en niet voor iedereen geschikt. Deskundige begeleiding kan hierbij een belangrijk hulpmiddel zijn.
Als je mindfulness steeds meer toepast in je dagelijkse leven, kan het uitgroeien tot een houding, die je levensgeluk vergroot'.
(PS. Als je meer wilt lezen over dit onderwerp, kijk dan ook eens bij de links bovenaan dit blog).
Mooie tekst. Mindfullness is prachtig vind ik. Ik volgde een training en heb er enorm veel aan gehad.
BeantwoordenVerwijderenAcceptatie van wat is en niet meer tijd verspillen aan piekeren over wat je niet wil en wat je juist wel wil.
Het bracht veel rust.
Ik ben geen boeddha en zal dat ook nooit worden, daar ben ik te explosief voor. Maar aandacht beoefenen kun je trainen en het onverwachte cadeau dat je krijgt is het kunnen genieten van mooie momenten en kleine dingen.
Interessant. Toevallig dacht ik vanmorgen aan mijn mindfulness cursus ervaring. Dat aandachtige, de meditatie, dat beviel wel. Maar in ht dagelijks leven de tijd nemen, een minuut over de smaak van een rozijn dnken, dat an ik niet. Teveel ongeduld, te veel grdachten tegelijkertijd. En dat laatste, dat bevalt eigenlijk ook wel goed.
BeantwoordenVerwijderenOok ik ben een fan van deze manier van denken. Het hoeft niet zo moeilijk, gewoon af en toe een ding met alle volle aandacht doen/ervaren geeft al een goede training. Het is een manier van denken en leven die veel innerlijke rust brengt.
BeantwoordenVerwijderenIk ben niet zo goed in meditatie en zo. Daar wordt ik heel onrustig van. Terwijl ik in het dagelijkse leven me goed kan ontspannen en tijd genoeg voor mijn gedachten heb.
BeantwoordenVerwijderenDe stelling over het niet oordelend naar iets kijken, boeit me echter uitermate! Dat vind ik best lastig. Dit weekend hadden we in familieverband een gebeurtenis waar ik dit heel goed had kunnen toepassen, maar er niet toe in staat was. Dus ja... dat houdt me zeer bezig.
Liefs,
Janny
Ahum.... daar word ik heel onrustig van, natuurlijk!!
BeantwoordenVerwijderenNou ja zeg, dat is ook wat! Volgende week mijn eerste les mediteren en dan lees ik bij jou dat het maar de vraag is of je er rustig van wordt! ;-)
BeantwoordenVerwijderenMaar 't gaat vast wel goedkomen hoor, want de rest van je verhaal klinkt me niet onbekend in de oren!
Ik mediteer eens in de 2 weken denk ik. Dan steek ik een wierookje aan, doe ik mijn MP3 dopjes in de oren en luister naar chakra muziek terwijl ik 'kleuren' inadem. Meer doe ik er niet aan, ik leef niet anders dan voor de mediteerfase. Het geeft me gewoon rust. Soms dan. En dat is prima.
BeantwoordenVerwijderenMindfullness is helemaal 2012!!!
BeantwoordenVerwijderenEen mooi extra 'les' voor mij, speciaal nu ik flink ziek ben net na twee weken Nederland waar ik ontzettend ben geconfronteerd met pure onmacht. Een onmacht die aanvaarding nodig heeft om verder in het hier en nu te leven. De flinke verkoudheid dwingt me ook.
BeantwoordenVerwijderenMerci Roelien!!
Dankjewel Roelien voor dit inzichtelijk stukje...hoewel ik mindfullness wel ken, is het fijn er weer op een iets andere manier over te lezen...
BeantwoordenVerwijderengrts
Ik ben meer van de niet-formele aanpak. Dwz, in het algemeen proberen wat bewuster in het leven te staan. Ik schreef er laatst een stukje over, hier en nu.
BeantwoordenVerwijderenMaar ik vind het erg lastig, aangezien ik hier 3 stoorzenders rond heb lopen gillen. Als het lukt, en ik me helemaal ik voel en ruik en hoor, dan ben ik diep gelukkig. Maar anders schort er nogal eens wat en schiet ik in de stress.
mooi stukje. Ik geloof er zeer zeker in, al lukt het me met name heel slecht om mijn oordelen te laten varen. Sommige van die oordelen zitten erg diepgeworteld, onderdeel van mijn opvoeding of karakter. Ik probeer het wel en ik merk dat als het me lukt iets los te laten, dat het leven daardoor lichter lijkt.
BeantwoordenVerwijderenIk heb wel goede begeleiding en ga binnenkort ook een cursus mindfullness doen. Heel benieuwd!
Herkenbaar, heel herkenbaar.
BeantwoordenVerwijderenHet leven, het zijn, het bestaan zorgt voor steeds nieuwe dingen die op je pad komen. Bekende zaken: herkenning. Maar evenzo volstrekt nieuwe situaties die om aandacht en een (re)aktie vragen: wat nu? Ga deze dan niet uit de weg, maar pak het met beide handen aan. Weeg het, voel het, bekijk het van alle kanten, ruik eraan, proef ervan, luister naar wat het je te vertellen heeft. Wat volgt is dan een manier waarop je met dat nieuwe om kunt gaan die rust geeft, aanvaarding en de kracht om dat te doen wat nodig is.
Niet altijd zo simpel, ik weet het, soms gaan de dingen sneller dan jij kan lopen, soms zijn ze vele malen groter dan jijzelf of ben je zo moe dat zelfs je gedachten lijken te slapen.
Het is jezelf de gelegenheid geven het met jezelf eens te worden, al dan niet met behulp van liefdevolle aandacht en warmte van de mensen om je heen.
Zo kwam ik al een heel eind, tot hier zelfs.
En hopelijk nog een heel eind verder....
Heel mooi beschreven en zo waar. Onze ademhaling en onze zintuigen zijn de basis voor het 'zijn'. Het brengt rust en het zorgt ervoor dat we in staat zijn om te 'geven'. Aan anderen, maar ook aan onszelf. Geven en vergeven. In de praktijk werk ik graag met sensorische intergratieve therpaie, met name bij kinderen, dat is hier direct van afgeleid.
VerwijderenIk geloof dat als we terug gaan naar de basis: zintuiglijk waarnemen en diep ademhalen, dat we dan ons hart op een échte manier open kunnen stellen. Ik denk opeens aan jouw liefde voor koken, dat is ook zo zintuiglijk als het maar zijn kan: proeven, ruiken, wegen. Het brengt precies dat naar boven dat je rust geeft, waar je van geniet en waarbij je jezelf kunt zijn, toch? Muziek doet dat natuurlijk ook (bij mij zeker).
De beide grondleggers van de oude en de moderne mindfulnessmeditatie zoals ik hierboven aanhaalde, zijn grote inspiratoren voor mij geweest. Gelukkig zijn er steeds meer mensen dichterbij die volgens deze manier leven en geven.
Ik ben blij dat je tot hier kwam en hoop met jou dat je nog een heel eind verder komt. Ben ook blij dat je meeleest hier.
therapie bedoel ik natuurlijk en met mensen dichterbij bedoel ik ook jou
VerwijderenGeeft niks, af en toe ben ik ook wat "lisdectisch"...grinnik..
VerwijderenNu je het zegt, over dat koken, je hebt helemaal gelijk. Als ik echt aan het kokkerellen sla, kan ik me daar op een gezonde manier helemaal in verliezen. Pure ontspanning inderdaad en ik krijg er weer energie van en kan mateloos genieten van de gezichtjes van de tafelgenoten die dan lekker zitten te smikkelen. Dan hoef ik bij wijze van zelf niet eens meer te eten. Ben dan gevuld met tevredenheid.
Mindfulness heeft me heel veel gebracht. 1,5 jaar geleden heb ik een cursus gedaan en een half jaar geleden aanvullend een compassietraining. Ik heb wel het geluk gehad deze van een goede leraar te krijgen. Mijn leven zelf is nog steeds enorm heftig, maar ik kan er duidelijk beter mee omgaan en mijn verdriet etc. veel beter gewoon zien i.p.v. het uit de weg te gaan. Mediteren wordt je niet rustiger van, je leert wel wat rustiger te kijken naar wat er binnenin je gebeurd:)
BeantwoordenVerwijderenJa, je hebt gelijk, je moet het geluk hebben een goede leraar te treffen: een leraar die jou niet alleen iets leert, maar je tot eigen inzicht laat komen. Over leraarschap en meesterschap is ook veel geschreven door boeddhisten. En nee, meditatie is geen instantoplossing voor stilte in je hoofd, maar wel voor bewustwording en aanvaarding.
VerwijderenWelkom hier trouwens, leuk dat je meeleest en reageert.